Na skraju chilijskiej pustyni Atakama jedna z największych rafinerii litu na świecie wkrótce się powiększy.
Kierownik produkcji Humberto Carvajal powiedział, że właściciel SQM przygotowuje ogromne zbiorniki i kadzie do nowej linii technologicznej, której budowa ma się oficjalnie rozpocząć w przyszłym roku. Projekt o wartości 490 milionów dolarów, którego celem jest produkcja większej ilości wodorotlenku litu – związku podobnego do białego cukru, który zasila akumulatory samochodów elektrycznych – to najnowszy pomysł SQM na bardzo niestabilny i wciąż niedojrzały rynek.
SQM kontynuuje rozwój swojej działalności w zakresie ekstrakcji i przetwarzania solanki, mimo że wielu jej konkurentów ograniczyło wydatki i produkcję w odpowiedzi na nadpodaż. Nadpodaż spowodowała w ubiegłym roku gwałtowny spadek cen litu.
Dla branży borykającej się z bolesnymi kapitulacjami cen niezachwiane podejście SQM jest mieczem obosiecznym. Ekspansja w czasie, gdy kupujący nadal wyczerpują zapasy, to strategia, która może przedłużyć nadpodaż. Jednak Chiny, drugi co do wielkości producent ropy na świecie, podtrzymały swoje optymistyczne prognozy popytu, woląc gromadzić zapasy niesprzedanych surowców niż ograniczać wydobycie.
„Zawsze produkujemy na najwyższym poziomie” – powiedział Carvajal w zakładzie w Playa del Carmen, około 270 kilometrów od słonych równin, gdzie SQM pompuje solankę litową.
Przekształcenie rafinerii w ogromny kompleks o powierzchni 840- akra (340- hektara) odzwierciedla pojawienie się litu jako kluczowego materiału w światowych wysiłkach na rzecz odzwyczajenia się od paliw kopalnych. Podobnie jak sam rynek litu, w ciągu ostatnich kilku lat wielkość zakładu wzrosła ponad trzykrotnie. Dalsza rozbudowa zwiększy roczne moce produkcyjne z około 200,000 ton do 300,000 ton, co uczyni z niej największą rafinerię na świecie. Ten poziom produkcji odpowiada całemu rynkowi litu pięć lat temu.
Ekspansja rafinerii odzwierciedla także rozwój różnych segmentów pojazdów elektrycznych – od wysokowydajnych Tesli po niedrogie samochody miejskie – a także wysiłki Zachodu mające na celu poluzowanie kontroli Chin nad łańcuchem dostaw akumulatorów. Duża część ostatnich inwestycji ma na celu zwiększenie produkcji wodorotlenków, zapewniając SQM większą elastyczność na szybko zmieniającym się rynku.
„Wodorotlenek jest droższy” – powiedział Carvajal. „Ale jest znacznie lepiej pod względem jakości”.
Obecny kontrakt wydobywczy SQM wygasa w 2030 r. Jego zdolność do osiągnięcia 300000 ton mocy produkcyjnych w Chile zależy od proponowanej transakcji przekazania większościowego pakietu udziałów w aktywach związanych z solanką państwowemu Codelco w zamian za rozszerzenie działalności na kolejne 30 lat. Największymi akcjonariuszami SQM są Julio Ponce, były zięć chilijskiego dyktatora Augusto Pinocheta oraz chińska spółka Tianqi Lithium Corp. Chińska spółka Tianqi Lithium stara się uzyskać więcej informacji na temat transakcji Codelco przed poparciem jakiejkolwiek wiążącej umowy.
Głównym przedmiotem negocjacji z Codelco są wysiłki mające na celu zmniejszenie wpływu solanki i działalności zakładu na środowisko. Około 2 miliardy dolarów przeznaczono na poprawę wydajności, w tym na wprowadzenie technologii bezpośredniej ekstrakcji, współpracującej z obecnymi metodami odparowania. Wyciskanie większej ilości litu z mniejszej ilości słonej wody zyskuje także akceptację społeczności lokalnych i łańcuchów dostaw akumulatorów, które koncentrują się na kwestiach środowiskowych, społecznych i związanych z zarządzaniem.
Praca na pełnych obrotach w czasie pogorszenia koniunktury gospodarczej nie jest dla SQM niczym nowym. Od czasu ograniczenia działalności w następstwie 2007-2008 światowego kryzysu finansowego firma działa na pełnych obrotach. Jednym z powodów jest pełne wykorzystanie przyznanych przez państwo kwot produkcyjnych. Jako główny producent Chiny mają również obowiązek unikać niedoborów w dostawach, które podważają zaufanie nabywców i zachęcają do dalszego opracowywania rozwiązań alternatywnych dla baterii litowych.
Rosnący udział w rynku to kolejny powód. Przy obecnych cenach niektórzy z droższych konkurentów SQM tracą pieniądze. W ostatniej rundzie rozmów telefonicznych o zarobkach niektórzy dyrektorzy branży podkreślili potrzebę dyscypliny podaży.
„Na dynamicznym rynku, takim jak nasz, rozwijające się firmy muszą być w stanie dostosować się do sytuacji dzięki zdyscyplinowanemu podejmowaniu decyzji i skoncentrowanej realizacji” – powiedział w lutym Kent Masters, dyrektor generalny czołowego producenta Albemarle Corp. W praktyce dla Albemarle oznacza to cięcie kosztów, redukcję miejsc pracy i ograniczenie planów ekspansji.
SQM przyjął bardziej optymistyczne podejście, przewidując odbicie popytu i planując wyprodukować więcej litu, niż sprzeda w tym roku. Według Carvajala jego obecne zapasy obejmują trzy do czterech miesięcy.
„Byłoby bardzo dobrą wiadomością zwiększenie zapasów w odpowiedzi na oczekiwania po roku 2025” – powiedział w zeszłym miesiącu dyrektor naczelny SQM Ricardo Ramos podczas rozmowy telefonicznej o wynikach finansowych. „Nasza strategia polega na utrzymywaniu zapasów i gotowości do sprzedaży, jeśli rynek tego potrzebuje”.
